Cultuurjournalistiek
elke werkdag 19-22 uur zat. 08-12 uur.
Wat doet een fotograaf in de doka? Of moeten we ons afvragen: wat dééd een fotograaf in de doka? De mensen van de fotografie-website Photoq.nl verzamelden allerlei verhalen over de doka die in rap tempo verdwijnt nu de digitalisering ook in de fotografie om zich heen grijpt. Fotografen als Hans Aarsman, Merlijn Doomernik, Jaques Meijer en Marrie Bot verleenden medewerking aan het nu verschenen Photoq Jaarboek 2006/07: Dag doka!
In De Avonden ontving Anton de Goede de hoofdredacteur van Photoq, Edie Peters, en fotograaf Hans Samsom en draaide hij muziek uit de doka getipt door fotograaf Fran van der Hoeven: ‘echte Darkroommuziek’.
Audio
Hij volgde lessen op de kleinkunst academie en aan het conservatorium, maar uiteindelijk maakte hij naam met het schrijven van filmscores en soundtracks: Fons Merkies.
Componist voor talloze Nederlandse films. Van ‘De Poolse Bruid’ via ‘De Tweeling’ tot aan ‘Cloaca’, naar TV series als ‘All Stars’, ‘Waltz’ en ‘Vuurzee’. In het wekelijkse uurtje Film in De Avonden, Radio Cinema.nl, een uitgebreid gesprek met Merkies over zijn stijl en werkwijze.
Audio
Naar aanleiding van het nieuwe nummer van Kunstschrift, dat in het teken staat van ‘buiten schilderen door de eeuwen heen’, sprak Gijsbert van der Wal met Harold Schouten, schilder van het hedendaagse landschap. Landschapschilderen, zegt Schouten, is iets fysieks. Daarom zou hij het ook nooit naar een foto of uit het hoofd binnen willen doen. Wel werkt hij in zijn atelier vaak verder aan buiten opgezette landschappen. Pas in het atelier heb je de afstand die nodig is om te kunnen beoordelen of het schilderij werkt, of het de fysieke sensatie van het buiten-zijn weet op te roepen.
Audio
De tentoonstelling met werk van de schilders Verwey & Boot, leerling en leermeester, is afgelopen week begonnen in de Haarlemse Hallen.
Henri Boot (1877-1963) heeft zich – net als zijn leerling Verwey – nooit bekeerd tot het modernisme dat in de jaren 1910-1915 ook in Nederland doordrong. De Modernisten vereenvoudigden de werkelijkheid en dat wilde Boot niet. Hij had een buitengewoon ontzag voor de dingen zoals hij ze waarnam.
Heel zijn huis, een vervuild 17de eeuws pand aan het Groot Heiligland in Haarlem, was atelier. De deur stond altijd open. Genneraties leerlingen kregen hier les. De bekendste was Kees Verwey (1900-1995), die op zijn manier leven en werk van Henri Boot navolgde.
Henri Boot, nog steeds een zeldzaam fenomeen in onze beeldende kunst. De kunsthistoricus Michael Huig portretteert hem in zijn meeslepende boek ‘H.F.Boot – legendarisch leermeester van Kees Verwey’. Samen met Michael Huig bezocht Wim Noordhoek de tentoonstelling in de Haarlemse Hallen.
Audio
‘Onverkoopbaar’, oordeelde de Yale University Press over een boekontwerp van de Nederlandse vormgever Irma Boom, dat dankzij haar doorzettingsvermogen toch op de markt kwam.
Inmiddels is het boek, ‘Sheila Hicks, Weaving as Metaphor’, op de Leipziger Buchmesse bekroond en uitgeroepen tot ‘het mooiste boek ter wereld’. Verslaggever Anton de Goede bezocht Boom in haar kantoor te Amsterdam om alles over deze wonderlijke geschiedenis te horen.
Wie is Sheila Hicks? Hoe kwam het boek tot stand? En… wat heeft Irma Boom met Joseph Brodsky?
Irma Boom is een van de veertien genomineerden voor de Designprijs Rotterdam. Museum Boijmans van Beuningen toont tot en met 19 augustus werk van de genomineerden. De winnaar wordt op 30 juni bekend gemaakt.
Audio
[kml_flashembed movie="http://www.youtube.com/v/pk7jVI68Fjw" width="425" height="350" wmode="transparent" /]
Video Irma Boom
Ze is Nederlandse maar woont al meer dan 15 jaar in Shanghai. De afgelopen drie jaar volgde zij daar intensief, gewapend met haar camera, de Shanghaise jazzscene. Ze maakte er eerder dit jaar een fotoboek van, dat in China een succes werd. Het boek is dan ook niet meer leverbaar. Wel is er nu een gesprek dat Anton de Goede voerde met Jagtman over hoe dat eigenlijk zit met de jazz in China en over Jagtmans achtergronden. Van jazz houdt zij al haar hele leven en met fotografie kwam zij intensief in aanraking als vriendin en model van de legendarische fotograaf Sanne Sannes (1937-1967).
Audio
Afgelopen dinsdag was er in de Haagse galerie Stroom iets dat wel leek een feestje ter gelegenheid van de sloop van de Zwarte Madonna (gebouwd in de jaren 1982-1985). De film ‘Dwars’ die Remy Vlek over architect Carel Weeber maakte werd vertoond en Weeber gaf commentaar. Een eerbetoon aan de provocateur onder de Nederlandse architecten. Nu weer voorvechter van het Wilde Wonen waarbij de bewoners zelf mogen bepalen hoe hun huis wordt.
Carel Weeber (nu 70) werd geboren op Curacao en woont daar sinds zijn emeritaat als hoogleraar bouwkunde opnieuw, in een huis dat hij voor zichzelf bouwde. Hij was even terug en Wim Noordhoek had de kans hem te spreken. Dat gebeurde zittend op een betonnen werkstuk van de Schotse kunstenaar Toby Paterson, die twee weken geleden te horen was in De Avonden. Paterson voorspelt dat we de sloop van de Zwarte Madonna over 10, 20 jaar zullen betreuren: sociale woningbouw temidden van ministeries, de behuizing van de macht.
Een gesprek o.a. over de romantiek van het moderne, de – vooral in Nederland – altijd weer overdreven hoog gespannen verwachtingen over de bouwkunst.
Audio
Op dinsdag 29 mei nam Carel Blotkamp afscheid als hoogleraar kunstgeschiedenis van de nieuwste tijd aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. In zijn afscheidsrede zei hij dat aan de letterenfaculteiten meer plaats zou moeten worden ingeruimd voor cultuurdiscussie en cultuurkritiek. Hij noemde in de rest van zijn toespraak tien actuele zaken die in zo’n lesprogramma bijvoorbeeld aan de orde zouden kunnen komen – en hij gaf er alvast zijn eigen mening over. Voor het Kunsthalfuur in De Avonden sprak Gijsbert van der Wal met Blotkamp over de afscheidsrede, over het nationaal historisch museum (een van de onderwerpen die Blotkamp kritisch besprak), over veertig jaar kunstgeschiedenis-onderwijs en over het werk dat Blotkamp zelf maakt, tussen de colleges en de promotiebegeleidingen door.
Audio
Het medialandschap is de afgelopen decennia radicaal veranderd. Wij niet. Iedereen is in de war. Twintig jaar geleden dachten we nog dat de komst van doe-het-zelf-media de wereld in sneltempo zou verbeteren. Meer communicatie, transparantie en gelijkheid, de droom van elke journalist en ontwerper. Maar alle websites, blogs en gsm-beelden ten spijt is er nog evenveel ongelijkheid, manipulatie en censuur als in 1987. In plaats van een betere wereld lijken gedemocratiseerde media vooral te hebben gezorgd voor een mistige werkelijkheid waar ‘iedereen’ ‘niemand’ is geworden, en ‘niemand’ lijkt te weten hoe daar mee om te gaan.
We weten dat de huidige media geen kristalheldere vensters zijn, maar strategische communicatiekanalen. We weten het, en per ongeluk-expres vergeten we het. Wie wil er niet in iets ‘echts’ geloven?
Drie maanden geleden werd in Frankrijk een wet aangenomen die burgerjournalistiek sterk aan banden legt. De door Sarkozy geproduceerde wet wil fenomenen als ‘happy slapping’ tegengaan, geweldsdelicten die worden uitgelokt om ze te filmen en publiceren. In de aanloop naar de Franse verkiezingen was er weinig aandacht voor deze lang voorbereide wet. En dat terwijl de consequenties vergaand zijn. Feitelijk kan elke amateurfilm nu door de Franse overheid worden verboden. De politiemishandeling van Rodney King, die exact zestien jaar eerder op film werd vastgelegd en zorgde dat de straten van L.A. toneel waren van de meest gewelddadige rellen in haar geschiedenis, zou onder de Franse wet op de plank blijven liggen. Zo woedend als de reacties waren op de Chinese staatscontrole over Google, zo rustig bleef het echter rondom deze Franse censuur. Misschien wel omdat de wet een voorbeeld is van de manier waarop ‘oude’ instrumenten in de 21e eeuw worden ingezet om grip te houden op het ‘nieuwe’ medialandschap.
Kunsthistorica Kirsten Algera en ontwerper Felix Janssens gaan n.a.v. op zoek naar de eigenschappen en consequenties van een nieuw medialandschap. Wat betekent het voor ontwerpers en communicatiespecialisten dat informatiestromen zo goed als onzichtbaar zijn en de informatie zelf mistig? Valt er eigenlijk nog wel iets te communiceren? Met commentaar van onder meer internetjournalist Francisco van Jole, marketinggoeroe Marian Salzman, ontwerper Daniël van der Velden, VPRO-directeur Peter Schrurs, schrijver Willem van Weelden, Mediadeskundige Caroline Nevejan en EU-parlementariër Kathalijne Buitenwegh.
Audio
Tot slot het vijfde en laatste deel van het hoorspel ‘Het proces’, een bewerking van hoorspelregisseur- en scriptschrijver John Beringen naar het gelijknamige boek van Franz Kafka. Hoe kijkt hij zelf terug op de totstandkoming van ‘Het Proces’? Beringen: “Het was een grote uitdaging. Maar het is iets waar ik altijd in geloofd heb. Met de bewerking van ‘Het proces’ hoop ik het radiodrama weer wat meer in de schijnwerpers te plaatsen. Het is namelijk echt een misvatting dat deze kunstvorm ouderwets of achterhaald zou zijn. Helemaal nu, met alle technische mogelijkheden. Bovendien is het makkelijk toepasbaar, met programma’s als Cool Edit, MP3, etc. Je zou eerder een opmars verwachten.” En het boek zelf? “Ik hoop dat het hoorspel een drempelverlagend effect heeft. Althans voor degene die het lezen van het boek te zwaar vinden.”
Met het vijfde deel (getiteld ‘Het vonnis’) wordt het hoorspel van ‘Het proces’ afgesloten. John Beringen heeft intussen zijn zinnen al op een volgende productie gezet. Beringen: “Ik ben met een paar mensen bezig om een digitale hoorspel encyclopedie op te zetten. We hebben inmiddels 9000 titels geïnventariseerd en geregistreerd. Van 1924 tot nu, compleet met rolverdeling en uitzenddatum.” Maar er ontbreken nog bepaalde hoorspelen. Vandaar de oproep van Beringen: “Als er iemand is die nog oude radiobodes heeft en deze weg wil doen, dan houd ik mij aanbevolen.” Reacties kunnen naar het e-mailadres van De Avonden.
De Avonden dankt John Beringen en alle betrokken acteurs. Wie het hoorspel ‘Het Proces’ in zijn geheel achter elkaar wil horen, wat sterk wordt aanbevolen, kan gebruiken van de podcast door deze ‘url‘ in de podcastreader te plakken. Beringen: “Iemand die het hele huis moet schilderen, ik noem maar wat, kan dat met wat meer plezier doen als er op de achtergrond een leuk hoorspel opstaat.” Zo is het maar net.
Hoorspel ‘Het proces’ van Franz Kafka, deel 5
Audio
