De zingende vrouwen

Willem de Kooning, ‘Zingende vrouwen’ (1966)Toen Annemieke Gerrist tien jaar was verdwaalde ze in het Stedelijk Museum van Amsterdam. Verward door de grote witte ruimtes sloeg ze op goed geluk links en rechts af, keek op, en stond voor een schilderij. De kleuren van het schilderij bewogen, het schilderij bevatte muziek, en zoals je in tekenfilms een plaatje binnen kan stappen en in een andere wereld belandt, werd ze het schilderij ingezogen.

Wat gebeurt er als je een kunstervaring beleeft? Volgens Immanuel Kant bestaan er geen regels voor esthetische ervaringen. Toch zijn er onderzoeken gehouden die menen te bewijzen wat mooi is.

In de documentaire ‘De zingende vrouwen’ gaat Annemieke Gerrist met haar eerste kunstervaring langs kunstwetenschappers, kunstfilosofen, kunstpsychologen en kunstenaars. Een zoektocht naar de verklaring van de esthetische ervaring.

 Audio

Balkanbeats: dansen op de vulkaan

Foto’s van een optreden van DJ TommiDertien jaar na de Joegoslavische oorlogen trekt het fenomeen Balkanbeats in Nederland volle zalen. Op het eerste gezicht lijkt de extatische dansmuziek het oude negatieve beeld over de Balkan te verdrijven. In de documentaire ‘Balkanbeats: dansen op de vulkaan’ van Laura Stek wordt dat idee echter in twijfel getrokken. Is de sterke associatie met oorlog en de bijbehorende beeldvorming niet juist een reden voor de populariteit van Balkanbeats? En welke gevoelige nuances in de muziek gaan aan ons voorbij?

Laura Stek liet onder andere een Nederlandse Balkanfan, een muziekantropoloog en een Servische muzikant hun licht schijnen over het populaire fenomeen Balkanbeats.

Audio

Beroep: migrant

Ahmed EssadkiIn De documentaire een portret van de dichter Ahmed Essadki, afkomstig uit het Rif-gebied in Noord-Marokko, net als de meeste in Nederlands wonende Marokkanen. Essadki was een van de eersten die het waagde te schrijven in het Berbers, een taal die door de Marokkaanse overheid tot voor kort niet erkend en geschreven werd.

Uit eigen ervaring kent Essadki de pijn die gepaard gaat met de onderdrukking van de Berbers. Hij rondde een universitaire studie als politicoloog af, maar zag als kritisch denker geen toekomst in zijn vaderland. In de jaren tachtig ging hij op zoek naar een beter leven in Nederland en kwam terecht in de tuinderijen, waar hij meer dan tien jaar als plukker werkte. Het schrijven werd voor hem een uitlaatklep. Zijn kritische gedichten gaan over thema’s als onderdrukking, migratie, onrechtvaardigheid en ontworteling, maar ook de waarde van de eigen cultuur speelt een grote rol in zijn werk. Essadki is enorm populair onder Rif-Berbers in Nederland en Marokko.

Documentairemaakster Maartje Bakers hoorde Essadki’s werk voor het eerst tijdens een viering van het Berbers nieuwjaarsfeest en werd nieuwsgierig naar de man achter de indrukwekkende poëzie. Haar documentaire ‘Beroep: migrant’, vertelt aan de hand van Essadki’s levensverhaal en gedichten over het onlosmakelijke verbond tussen taal en identiteit.

De mythe rond de roze zuster

Roze zusters, foto van Annie van GemertIn haar documentaire zoekt programmamaker Haukje Heuff naar de mooie, jonge roze zuster die ze een jaar geleden biddend aantrof in een kapel in het ‘kloosterdorp’ Steyl in Limburg. De zuster is een Dienares van de Heilige Geest van de Altijddurende Aanbidding. Haar omgeving bestaat uit drie congregaties, liggend in een driehoek aan de Maas. Eén strenge gesloten kloosterorde met in roze geklede zusters, een gematigde orde met in donkerblauw geklede zusters en daarnaast nog de paters.
 
De dorpsbewoners verhalen over de mythe rond de roze zusters. Zo zou de roze zuster niet naar buiten mogen en zou ze zwijgend, biddend en zingend alle dagen van het jaar doorbrengen. Contact met de buitenwereld is er niet. Zou het Haukje Heuff toch lukken deze onwereldse vrouw te spreken?

Audio